Vergrote prostaat

Bij iedere man neemt de grootte van de prostaat vanaf het twintigste levensjaar heel langzaam toe. De mate waarin, is voor iedereen verschillend. De vergrote prostaat kan de urineafvoer belemmeren. De blaas moet zich meer inspannen om de urine naar buiten te krijgen.

Pyelonefritis

Ontsteking van het nierbekken (Pyelonefritis)

Bij een nierbekkenontsteking is het nierbekken ontstoken. Dit kan in één of beide nieren voorkomen. Het nierbekken is een soort trechter waarin urine wordt opgevangen. De urine stroomt vanuit het nierbekken via de urineleider naar de blaas. Als bacteriën in het nierbekken een infectie veroorzaken (opstijgende infectie), heet dit een nierbekkenontsteking. Nierbekkenontsteking is veel ernstiger dan blaasontsteking. Een blaasontsteking is vaak alleen vervelend. Maar met een nierbekkenontsteking kunt u zich echt ziek voelen. Deze ontsteking kan binnen enkele uren tot één dag ontstaan.

Meestal is de oorzaak een niet opgemerkte of niet goed behandelde blaasontsteking. Soms komt een nierbekkenontsteking door problemen van de blaas of nieren. Bijvoorbeeld door een verzakking van de blaas, vergrote prostaat of nierstenen. Vooral wanneer er urine achterblijft in de blaas is er meer kans op het krijgen van een nierbekkenontsteking. De geïnfecteerde urine vloeit moeilijker weg en bacteriën vinden gemakkelijker hun weg naar boven. Als de oorzaak niet behandeld wordt, kan de nierbekkenontsteking steeds weer terugkomen. Hierdoor kan op den duur nierschade ontstaan.

Naast klachten van een blaasontsteking, kunt u bij een nierbekkenontsteking ook last hebben van de onderstaande klachten:

• Koude rillingen met hoge koorts.
• Pijn onder in de buik, rug en/of de zij.
• Ziek voelen.
• Misselijkheid/ braken.

De behandeling van een nierbekkenontsteking is een antibioticakuur. Afhankelijk hoe ziek u bent zal dit in de vorm van tabletten of via een infuus zijn. De antibioticakuur wordt zo’n 10-14 dagen gegeven.

UPJ stenose

De urineleider (ureter) is een dun buisje van ongeveer 20 tot 25 centimeter. Via de urineleiders loopt de urine van beide nieren naar de blaas. Net als de darmen trekt de urineleider samen ( peristaltiek), en op deze wijze wordt de urine vanuit de nieren naar de blaas getransporteerd.

Bij een afvloedbelemmering van het nierbekken (pyelum) is er een vernauwing van de overgang van het nierbekken naar de urineleider (ureter). Dit heet in het medische jargon “UPJ-stenose”. Zo kan de druk in het nierbekken toenemen en vervolgens  zal het nierbekken opzwellen.  Door de toegenomen druk kan de nierfunctie achteruitgaan.

Een UPJ-stenose is meestal een aangeboren afwijking, maar kan ook op latere leeftijd ontstaan door littekenweefsel. Hierdoor kan de peristaltiek van de urineleider afnemen. Het komt dus bij kinderen voor, maar ook op latere leeftijd. Het komt bij mannen twee keer zo vaak voor als bij vrouwen. Meestal komt het aan een zijde voor, maar bij 20 procent van de patiënten is ook de andere zijde aangedaan.

Een afvloedbelemmering van het nierbekken hoeft geen klachten te geven en kan bij toeval worden ontdekt. Soms kunnen nierkolieken (pijnklachten in de flank gepaard met bewegingsdrang) optreden, met name na het drinken van alcoholische dranken (“bierkolieken”).  Ook kan door de UPJ-stenose een nierontsteking ontstaan en kan deze aandoening leiden tot de vorming van nierstenen.

Epididymitis of bijbal-ontsteking

De Bijbal, of Epididymis, is een orgaan dat zich als een worm naast de teelbal bevindt.

Feitelijk is de bijbal de sterk gekronkelde en dun opgevouwen verzamelbuis van sperma-cellen die in de teelbal werden geproduceerd. Het sperma rijpt verder uit in de bijbal. Naar boven toe wordt dit buisje steeds iets breder en mondt uit in de zaadleider (vas deferens). Hierin wordt het zaad via het lieskanaal en de buik naar de plasbuis geleid, waar het na een orgasme de wijde wereld kan verkennen.

In de bijbal kunnen virussen en bacteriën neerstrijken. Meestal bereiken die de bijbal via de bloedbaan, maar omdat er via de plasbuis een verbinding met de buitenwereld bestaat is het mogelijk dat bacteriën de bijbal via de zaadleider infecteren. De aanwezigheid van bacteriën leidt lang niet altijd tot een werkelijke ontsteking; het immuunsysteem houdt de bacterie-aanvallen in toom. Een enkel keertje kan een ontsteking van de bijbal wel doorzetten. Er ontstaat langzaam (uren tot dagen) pijn in de balzak, er kan koorts ontstaan, met roodheid en zwelling.

Vaak gaat een bijbal-ontsteking in dagen vanzelf over, maar als deze doorzet kan antibiotica nodig zijn.

Hydrocèle of waterzakbreuk

De teelballen zijn omgeven door een vlies (tunica Vaginalis). Dit vlies maakt een dun laagje vocht aan waardoor de ballen los en bewegelijk in het scrotum zitten. Soms maakt dit vlies meer vocht aan dan het opneemt waardoor zich langzaam meer vocht ophoopt om de testikel.

Dit wordt een Hydrocèle of Waterzakbreuk genoemd.

Een Hydrocèle komt meestal eenzijdig voor, maar kan ook rond allebei de teelballen ontstaan.

Een Hydrocèle kan met een relatief kleine ingreep via de balzak worden verwijderd. Deze ingreep wordt op de operatiekamer uitgevoerd en kan in dagopname plaatsvinden.

De uroloog zal u pas adviseren de Hydrocèle weg te halen als hij echt klachten geeft, bijvoorbeeld als hij in de weg zit bij lopen, zitten of fietsen.

Kromstand van de Penis / Peyronie / Reefplastiek

Informatie over kromstand van de penis

Penis, Kromstand, Peyronie, Reefplastiek, Nesbit, Plicatieplastiek

Hoe ontstaat een kromstand van de penis ?

Een penis is in stijve toestand nooit perfect recht, maar wel zodanig recht dat vrijen mogelijk is en geen pijn doet bij de man of bij de partner. Soms trekt de penis krom. Dit kan het gevolg zijn van een bindweefselziekte, de ziekte van Peyronie. Hierbij ontstaat een verdikking in de schacht (een plaque), waardoor die kant van de penis niet meer meegeeft en de penis in stijve toestand naar die kant krom trekt. Dit proces gaat langzaam. Na ongeveer 6 maanden is een eindtoestand bereikt. Als de kromstand dan hinder geeft bij het vrijen, of als het vrijen onmogelijk is geworden, of als de kromstand een cosmetisch probleem vormt, kan de penis met een kleine ingreep rechter worden gemaakt, met als doel een functionele rechtstand te verkrijgen.

De penis kan met een kleine ingreep rechter gemaakt worden.

Hoe gaat de ingreep ?

Op het internet staan diverse varianten van ingrepen om de penis rechter te maken, soms zelfs in combinatie met het verwijderen van de voorhuid, op de operatiekamer. Dit is echter niet noodzakelijk.

In het MST wordt de ingreep door middel van een minimaal invasieve operatiemethode uitgevoerd via een klein sneetje in de natuurlijke huidnaad van de penis (de raphe). Hierdoor kan vrijwel zonder bloedverlies worden gewerkt en worden bloedvaten en zenuwen onder de huid van de penis gespaard. Het afstropen van de huid, of een besnijdenis is daarbij helemaal niet nodig.

Het is niet mogelijk de verharding in de schacht (plaque) te verwijderen; dit zou leiden tot forse blauwe plekken door lekkage van bloed uit het zwellichaam. Het is dus belangrijk dat het zwellichaam intact blijft. Daarom wordt de schacht tegenover de plaque d.m.v. één of meerdere hechtingen geplooid, of ‘ingenomen’ waardoor de penis rechter getrokken wordt. Dit gebeurt met een kunstmatige erectie, zodat de operateur kan bepalen hoe de kromstand is, en wat het effect is van de hechting(en). Als het team tevreden is over de bereikte stand wordt de huid met dunne zelfoplossende hechtingen gesloten, en wordt een drukverband aangelegd.

Deze ingreep wordt in het MST doorgaans uitgevoerd plaatselijke verdoving op de behandelpolikliniek urologie. Als de ingreep op de behandelpoli urologie plaatsvind hoeft u niet nuchter te blijven. Evnetueel kan de ingreep onder ruggenprik of narcose in dagopname op de operatiekamer plaatsvinden. Er wordt geen katheter geplaatst.

Na de ingreep

De nazorg vindt plaats op de behandelpoli in de uitslaapkamer, en indien de ingreep plaats vind op de OK, in de verkoeverkamer en de dagopname unit waar verpleegkundigen op u passen. Als de controles goed zijn, en als u hebt kunnen plassen, kunt u na een aantal uren naar huis.

Thuis kunt u het wondje verzorgen door de penis te omwikkelen met een gaaskompres, met daarover een strakke onderbroek. Zo nodig kan paracetamol gebruikt worden. De eerste erecties zullen vervelend zijn, omdat het weefsel ‘zich opnieuw moet zetten’. De meeste mensen zijn heel tevreden over het resultaat. Zoals bij iedere ingreep is er een kleine kans op nabloeding of wondinfectie. Heel soms houdt iemand last van een knoopje van een hechting. Meestal ‘slijt’ dit gevoel en verdwijnt de klacht.

Varicocèle

Een varicocèle is een spatader in de zaadstreng.

De zaadstreng loopt links en rechts vanuit de testikel omhoog door het lieskanaal naar de buikholte. In de zaadstreng zitten de bloedvaten van de testikels met de zaadleider. Rechts mondt de ader van de testis laag in de buik uit in een groter bloedvat, links veel hoger. Daardoor heerst in de linker ader en de zijtakken een hogere druk. Deze druk wordt gereguleerd door een klepsysteem in deze ader. Dit klepsysteem functioneert niet altijd goed. Dan ontstaat stuwing en wordt het vat en de parallel lopende zijtakjes langzaam wijder en wijder. Uiteindelijk zo wijd dat het voelbaar en zichtbaar wordt aan de zijkant van de balzak. Dit kan gepaard gaan met jeuk-achtige sensaties onder de huid. Een varicocèle ontstaat vaak tussen het 12e en 35e jaar, veelal dus in de vruchtbare periode.

Een varicocèle kan geen kwaad. Een varicocèle leidt niet tot onvruchtbaarheid.

De artsen zullen terughoudend zijn in een eventuele operatieve behandeling. Daarbij worden alle aderen van de zaadstreng minutieus opgezocht en afgebonden. Hierbij loopt zowel de zaadleider als de (zeer dunne) slagader naar de testikel gevaar. Bovendien komt de varicocèle na enige tijd vaak weer terug.
.

Spermatocèle of epididymiscyste

In de Bijbal, of Epididymis, rijpen de jonge zaadcellen uit, en worden langzaam richting zaadleider getransporteerd. Het gekronkelde buisje waar de bijbal feitelijk uit bestaat is dunwandig. Soms ontstaat een kleine uitstulping van de wand. Deze kan langzaam (maanden tot jaren) uitgroeien tot een knikker van enkele millimeters tot meerdere centimeters.

Dit type zwelling heet een Spermatocèle, Bijbalcyste of Epididymiscyste. Een Spermatocèle komt meestal eenzijdig voor, maar kan ook rond allebei de testikels ontstaan. Het is een goedaardige aandoening.

Een Spermatocèle kan met een relatief kleine ingreep via de balzak worden verwijderd. Deze ingreep wordt op de operatiekamer uitgevoerd en kan in dagopname plaatsvinden.

De uroloog zal u dit pas adviseren de Spermatocèle weg te halen als hij echt klachten geeft, bijvoorbeeld als hij in de weg zit bij lopen, zitten of fietsen.

Niet ingedaalde teelbal, Cryptorchisme

De meeste jongetjes worden met beide balletjes in het scrotum geboren. Soms zijn één of beide balletjes bij de geboorte nog niet ‘ingedaald’. Bij de overgrote meerderheid van de jongetjes dalen de testikels binnen de eerste twee levensjaren alsnog in. De balletjes kunnen tot in de puberteit door een spier (cremaster) soms hoog in het scrotum, of zelfs tot in de lies getrokken worden. Dit is een normaal fenomeen. Als de balletjes zich soms, onder warme condities, bv in een warm bad, af en toe maar wel in het scrotum bevinden is dit geen probleem. Dan is de kans heel groot dat tijdens de groei, als de cremaster zwakker en ballen zwaarder worden, deze vanzelf lager in de balzak komen te hangen. Dit kan tot het eind van de puberteit duren.

Bij een klein aantal jongetjes blijft de teelbal echt alleen maar hoog liggen en is nooit in het scrotum te zien of erin te wurmen. Dan is sprake van een niet ingedaalde teelbal of cryptorchisme.

Om de groei en rijping van deze hoog liggende balletjes niet te verstoren is het raadzaam deze met een operatieve ingreep door de uroloog voor of in het derde levensjaar in het zakje te brengen.

Hierbij wordt de zaadstreng verlengd door deze los te pellen van de te sterke cremaster-spier.

Torsio Testis, steeldraai van de zaadbal

De teelbal zit tamelijk los in de balzak. De teelbal hangt in een glad vlies aan zijn eigen vaatsteel, die zelf ook heel los in zijn omgeving ligt. Normaal gesproken kan de bal en zijn vaatsteel niet om zijn eigen as draaien.  Bij een heel klein deel van de jongens en mannen kan dit echter tóch gebeuren. De vaatsteel komt dan in een kronkel of in een wokkel te liggen waardoor de bloedvoorziening van de bal onmiddellijk knel komt te zitten. Dit heet een Torsio Testis, of Steeldraai van de teelbal. Dit gaat gepaard met acute en hevige pijn. De bal komt hierbij vaak wat hoger in de zak te liggen en doet extreem veel pijn bij aanraken.

Deze situatie is gevaarlijk voor de testikel en noopt tot snelle actie. Ga er snel mee naar een arts of naar een Spoed-Eisende-Hulp (SEH).

Meestal zal een echo van het scrotum worden gemaakt. Soms lukt het de arts de bal weer terug te draaien, maar meestal volgt een (kleine) spoedoperatie om de bal terug te draaien en de bloedvoorziening van de bal te herstellen.

• Voelt u een tamelijk hard knobbeltje aan de teelbal zelf, zie dan het hoofdstuk over Teelbalkanker (zaadbalkanker)
• Is het hele scrotum dikker en kunt u de teelbal zelf niet meer voelen, zie dan het hoofdstuk over Hydrocèle
• Is er een zwelling boven of naast de verder gladde teelbal ontstaan, zie dan het hoofdstuk over Spermatocèle
• Is er langzaam ontstane pijn en/of roodheid? Zie dan het hoofdstuk over Bijbal-ontsteking of epididymitis